Тәрбие сағатының тақырыбы: Желтоқсан оқиғасы – Ұлт рухының биік белесі.
Мақсаты: 1.Тәуелсіздік күні туралы терең мағлұмат беру. Тәуелсіздік үшін күрескен, желтоқсан құрбандарын еске түсіріп, соның ішінде Қайрат Рысқұлбековтың өмірін, ерлігі жайында түсіндіріп, оның ақындығын насихаттау, оқушыларға желтоқсан оқиғасы туралы мағлұмат беру.
2.Оқушыларға патриоттық тәрбие беру, Отанды сүюге және ерлікке баулу. Желтоқсан оқиғасында ел қамын жеген ерлерді үлгі тұту, өнеге алуға және халқының тарихын білуге үйрету, достыққа, ұйымшылдыққа тәрбиелеу.
Көрнекілігі: Желтоқсан құрбандарының суреттері, кітап көрмесі.
І Ұйымдастыру бөлімі:
Жүрісі:
Кіріспе бөлімі: Желтоқсан оқиғасы өзінің қайсарлығымен, алға қойған мақсат-мұратымен, тіпті жіберілген кемшіліктерімен де әрбір адамның есінде мәңгі сақталады.
1986 жылғы желтоқсан оқиғасы қазақтың басын біріктіріп, бір жұдырыққа жұмылдырған бақытты да, қайғылы күн еді. Желтоқсан жаңғырығы көзден де көңілден де кетер емес.
Бүкіл бір ұлттың сүйегіне таңба түсіріп, әділетсіз шешім қабылданып, халықтың ар-намысы таразыға салынған сын сағатта дүлей күшке қаймықпай қарсы шыққан жастардың ерен еңбегі ұрпақтан-ұрпаққа үлгі.
Осыдан 28 жыл бұрын, яғни 1986 жылы Алматының бас алаңына жастар жаман ойме барған жоқ. Олар бейбіт жолмен тәуелсіздікке қол жеткізу үшін қатысқан.
Енді міне, осы желтоқсан көтерілісіне қатысқан ағаларымыз бен апаларымыздың арқасында ата-бабаларымыз үш ғасырға жуық уақыт бойы армандаған тәуелсіздікке қол жеткіздік. Бұл оқиға дүниені дүр сілкіндірді. Бұл желтоқсан көтерілісіне қазақ ел аузында жүрген, тарихта аты қалған Қ.Рысқұлбеков, Л.Асанова, С.Мұхаметжанова, Е.Сыпатаев апаларымыз бен ағаларымыз қатысты.
1-жүргізуші: Құрметті, ұстаздар мен оқушылар, ата – аналар! Халқымыз үшін ең қасиетті де қастерлі тәуелсіздікке 24 жыл толды. Аңсаған күнге қол жетіп, ақ түйенің қарны жарылған аса айтулы қуанышымыз құтты болсын. Бүгінгі тәрбие сағатымзға арнайы 1986 жылы желтоқсан оқиғасының куәгерлерін шақырып отырмыз. Бізде қонақта қаламыздың Оразмағамбет Тұрмағамбетұлы атындағы мұнай және газ колледжінің ұстазы Жаңылсын Мыңжасқызы келіп отыр. Құрметті Жаңылсын Мыңжасқызы келгеніңзге көп - көп рахмет!
2-жүргізуші: Тәуелсіздік жолы оңай жол емес, бұл жолда сан мыңдаған адамның арманы мен тағдыры тәлкекке түсті. Біздің еліміз бүгінгі күнге сондай қиын-қыстау, даңқты жолдардан өтіп келіп отыр. Сондықтан да, тәуелсіздігіміздің мәні өзгеше, бағасы теңдессіз. Ендеше тәуелсіздігіміздің тұғыры әрқашан биік болсын.
1-жүргізуші:Бүгінгі ” Желтоқсан оқиғасы – Ұлт рухының биік белесі ” деп аталатын тәрбие сағатымызды ашық деп жариялаймыз.
2-жүргізуші: Қазақстан жоғары Кеңесі 1991ж. 16 желтоқсанда Қазақстанды тәуелсіз Республика деп жариялады. Екі жүз жылдай патшалық Рессейдің отары, жетпіс жылдан астам Кеңес үкіметінің бұғауында болған Қазақстан егенмен ел болды.
1-жүргізуші: Бұл күн-Қазақстан тарихында тәуелсіз Қазақстан Республикасының туған күні деп алтын әріппен жазылды. Сондықтан да желтоқсан бүкілхалықтық мереке. Желтоқсанда шейіт болған құрбандарымызды бір минут үнсіздікпен еске алайық.
Желтоқсан құрбандары бір минут үнсіздікпен еске алынады.
1-жүргізуші: Рахмет
БинеуоваАру: ”Желтоқсан” өлеңін оқиды
Қанды қырғын-қалған іс,
Бейне теңіз сең соққан.
Жарқылдайды ар-намыс,
Алматы. Аяз. Желтоқсан.
Дүрсілдейді жүректер,
Сесі күшті күшті қарудың.
Жүзіне мұң түнетті,
Үлбіреген арудың.
Арманы алда, сенім көп,
Оранды отқа үміттер.
Мұрты жаңа тебіңдеп,
Келе жатты жігіттер.
Жасамай ездік босқа айбат,
Намысымен от шайнап.
Халық үшін бас байлап,
Жанып та кетті жас Қайрат.
Қанды қырғын от өрген,
Жарқылдады ақыл-ой.
Бәрін соның көтерген,
Біздің халық батыр ғой!
Қарақат:
Бұрқ етті қазақ баласы
Кеудеге өршіп наласы.
Алаңға қарай ағылды
Таусылып барлық шарасы.
Жанымыз жомарт қазақпыз,
Мәңгүрт боп кете жаздаппыз.
Қосайық басты, бауырлар,
Жанайық жансақ маздап біз!
Ырзағали:
Желтоқсан – тарихымда әйгілі күн.
Ерттеп мініп ар – ождан сәйгүлігің,
Ерлерім елдік үшін атой салып,
Еншілерін қайтарған бәйгелі күн.
2-жүргізуші: Бұл тәрбие сағаты 1986ж 16-17 желтоқсан күндері болған желтоқсан оқиғасына, онда бейбіт ереуілге шыққан, сонымен тарихта аты қалған желтоқсан көтерілісіне қатысушыларға, онда қаза болғандардың рухына арналады.
1-жүргізуші: Осы бір тағылымы терең оқиғаның себептеріне үңіліп көрейік, жауап іздейік.
1-сұрақ: Желтоқсан оқиғасының шығу себебі не?
Айтбаева Нұрай: 1986ж 16 желтоқсанда Қазақстан компартиясы орталық комитетінің пленумы болды, онда Д.Қонаевты Қазақстан компартиясы орталық комитетінің бірінші хатшылығынан босатып, орнына Колбинді сайлады.Колбин Қазақстанда тұрмайды, онда қызмет етпеген. Міне, осы пленум шешіміне қазақ жастары бейбіт түрде наразылық білдіріп алаңға шықты. Жастар шеруі желтоқсан айының 17-18 күндері болды. Бұл оқиға сол себепті де тарихта желтоқсан оқиғасы деген атпен қалды.
2-жүргізуші:
2-сұрақ: Жастар наразылығы неге біздің және Мәскеу тарапынан қолдау таппады? Неге жаныштауға тырысты?
Есалы Арсен: Республиканың Колбин бастаған жаңа басшылығы олармен терезесі тең түрде пікір алысып, ұсыныстарына құлақ салуды намыс көрді. Олар әкімшілік-әміршілдік өктем көкірек, өр мінез көрсетті. Республикада тұратын 6 миллионнан астам адамнан, қазақтан лайықты ешкім таппай, сенімсіздік білдірген Мәскеуге қарсы бұл жастар қозғалысын олар ұлтшылдық, нашақорлық деп айып тағып, жаныштады.
4-оқушы: ”Желтоқсан желі” – ән.
Сымбат:
Желтоқсан – қайсар ерлік, қуатты күн,
Жігер оты маздаған тұрақты ұғым.
Тәуелсіздік билігі қолға қонған
Тәңірімнің Желтоқсан – шуақты күн.
Шұғыла:
Желтоқсан – жадымызда жаралы күн,
Жастарым жапа шеккен жаралы мұң.
Еркіндік, егемендік, елдігімді
Емірене аңсады саналы ұғым.
Қонысбек:
Тарихым жатыр тасымда
Тіл қатып келер ғасырға.
Азаттық деген ұғымның
Желтоқсан тұрар басында!
1-жүргізуші:
3-сұрақ: Әділдік үшін күрескен жастардың қаншасы жауапқа тартылды?
2-жүргізуші: Желтоқсан оқиғасында ерен ерлігімен көзге түскендер болды ма, олар кімдер?
Утегенова Ұлмекен: Бұл оқиғаға байланысты 103 адам жауапқа тартылды. 99-ы сотталды. Алматы қаласы бойынша 2401 адам қамауға алынып оқудан 309 студент шығарылған, 99-ның ішінде 2 адам өлім жазасына кесілген. Олар: Қайрат Рысқұлбеков, Мырзағали Әбдіқұлов. Желтоқсан оқиғасында ерен ерлігімен көзге түскендер өте көп, солардың бірі – Қайрат. Ол қыршын жасын қиды. Оған үлкен айып тағылды.
Азамат:
Тор темір, жамбасыма тақылдайсың,
Өзіммен бірге туған жақындайсың.
Телміріп темір торға қаматқанша,
Сұм дүние, бұл жалғаннан неге алмайсың?!
Ауылда жақсы екен ғой салған әнім,
Қу тағдыр татырады ғой түрме дәмін.
Қайдағы пәлеқорлар жала жауып,
Жазықсыз қылмыскер боп кетті сәнім.
Тас төбе, төрт қабырға, темір есік,
Ас берер ортасында жалғыз тесік.
Күніне ұстатады үш тілім нан,
Өлмейтін саған ішер осы нәсіп.
1-жүргізуші:
Ерлігіңе қуанам да, сүйінем,
Қайрат аға рухыңа мен иілем.
Бәйшешектің солғанына ах ұрсам,
Әділ жанның қазасына күйінем.
1-жүргізуші:
5-сұрақ: Ұлы Отан соғысында көптеген батыр қыздар болды, Әзілхан Нұршайықов ағамыз айтқандай осы екі күнге созылған сұм соғыста елім деп, алаңда жүрген қыздар болды ма?
Саян Азамат: Жазаға тартылған 99-дың 76-сы ерлер де, ал қалған 23-і қыз-келіншектер болған. Осы ел намысын қорғап, ел болашағын ойлап, ерлігімен көзге түскен 23-тің атынан Ләззат туралы айтқым келеді. Чайковский атындағы училищенің студенті-Ләззат танкімен тапталып өлтірілген. Оған көптеген ақын жазушылар жыр арнады. Желтоқсан оқиғасы туралы режиссер Қалдыбай Әсенов түсірген ”Аллажар” фильмінің басты кейіпкері де – Ләззат.
Cонымен бірге осы оқиғада Өскемендік Сабира Мұхаметжановада қаза тапқан еді.
2-жүргізуші: Ал, құрметті біздің кешіміздің қонағы Жаңылсын Мыңжасқызы бүгін сізбен арнайы сұхбаттасқымыз келіп отыр. Сіз 1986 жылы Алматыда болған оқиға жайлы әңгімелесеңіз. Себебі біз бұл жаағдайды оқулықтан, теледидар тағы басқада ақпарат көздерінен естіп білеміз.
Күлия апайдың жауабы….
1-жүргізуші: Сіздердің алдарыңызда 4 «А» сынып оқушысы Баймұрат Арманның «Қазақ елі» әнімен.
Оқушылар сұрақтары:
1. Құрметті Жаңылсын апай жалпы өзіңіз туралы әңгімелесеңіз?
2. Құрметті Жаңылсын апай желтоқсан оқиғасы болған кезде сізді алаңға баруға қандай жағдай себеп болды.
3. Құрметті Жаңылсын Мыңжасқызы көптеген желтоқсанға қатысқан ағалар мен апаларымыз сол кездегі оқиғаларды еске алғысы келмейді неліктен деп ойлайсыз?
4. Құрметті Жаңылсын Мыңжасқызы осы оқиғаға қатысушы ретінде кейіннен билік органдарынан қудалау болған жоқпа?
5. Құрметті Жаңылсын Мыңжасқызы сол кездегі жастар мен қазіргі жастар арасынан алшақтық байқамайсызба?
6. Құрметті Жаңылсын Мыңжасқызы Желтоқсан оқиғасына тәуелсіздік алғанымызға 23 жыл деп қуанып жатырмыз. Бірақта Желтоқсан көтерілісін жоғары деңгейде аталмай қалады. Осы жағдай туралы не айтасыз.
2-жүргізуші : Сіздердің алдарыңызда Онайбаева Арай
Мұхтар Шахановтың ”Төрт жыл кешіккен шындық ” -өлеңі.
Әр дәуірдің еркіне сай нарқы өзгерген алтынның,
Айналайын алтын әнім, жас өркені халқымның.
Желтоқсанда шындық жырын шырқаймын деп шарқ ұрдың,
Желтоқсанда егеменді ел болсам деп талпындың.
Өсер ұлдың қай сәтте де бірлік болмақ қалауы,
Лаула, лаула, Желтоқсанның мұзға жаққан алауы.
Өздеріңдей ер намысды жас өркені бар елдің,
Ешқашанда еңкеюге тиісті емес жалауы.
2-жүргізуші: Қара мынау ғажапқа,
Теңдік тиді қазаққа.
Езгідегі ұрпағың,
Енді айналмас мазаққа.
1- жүргізуші:
Өзіңдікі елің де,
Өзіңдікі жерің де.
Өзіңді өзің еткен бақ,
Тәуелсіздік төріңде.
2-жүргізуші: Жаңылсын Мыңжасқызы біз сіз сияқты апаларымыздың бар екеніне шынымен қуанамыз. Сізге көп рахмет, отбасыңызға бақыт, жұмысыңыздан шығармашылық табыстар тілейміз. №13 бастауыш мектеп оқушыларына осы желтоқсан оқиғасының 28 жылдығы, тәуелсіздігіміздің 23 жылдығы қарсаңында мерекелік тілегіңізді айтсаңыз.
Жаңылсын Мыңжасқызының тілегі….
1-жүргізуші: Келесі сөзді мектеп директоры: Халампыр Шапхатқызына және директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары Мереке Айдарбайқызына береміз. ……
Хор: Отаным - Қазақстан
2-жүргізуші: Мінеки құрметті көрермендер ” Желтоқсан оқиғасы – Ұлт рухының биік белесі ” атты тәрбие сағаты өз мәресіне жетті.
1-жүргізуші: Қазақ халқы мұндай қасіретке жолықпасын дей отырып, өздеріңізбен қоштасамыз.
Бірге: Зейін қойып тыңдағандарыңызға рахмет!
- m10121989
- 10 февраля 2015
- 4285
- 0





